• Ukraina wskazuje, że reaktywacja linii kolejowej nr 102 Chyrów–Przemyśl może odblokować eksport zboża i tranzyt 3,6 mln ton ładunków rocznie.
• Według strony ukraińskiej tory po obu stronach granicy są po remontach, a kluczową barierą pozostaje brak punktu kontrolnego w Malhowicach pod Przemyślem.
• Na konferencji UCAB padły propozycje szybkich rozwiązań prawnych oraz deklaracje, że polscy przewoźnicy i ukraińscy operatorzy są gotowi obsługiwać trasę mimo ryzyka wojny.

Ukraiński portal branżowy Elevatorist wskazuje, że problemy ukraińskiego eksportu zboża może rozwiązać wznowienie ruchu towarowego na nieczynnym szlaku kolejowym między Ukrainą a Polską. Chodzi o linię kolejową nr 102 po polskiej stronie, która niegdyś prowadziła do Chyrowa, a dalej do Lwowa. Jak czytamy, zarówno po stronie polskiej, jak i ukraińskiej wykonano już niezbędne remonty torów, a jedyną przeszkodą w otwarciu stałego ruchu jest brak punktu kontrolnego w Malhowicach pod Przemyślem. Jedynym powodem jego braku ma być polska biurokracja.

Takie zarzuty pod adresem polskich władz padły podczas niedawnej konferencji „Alternatywne szlaki eksportowe: synergia logistyczna Ukrainy i Polski w warunkach blokady Morza Czarnego”, zorganizowanej przez Ukraiński Klub Agrobiznesu (UCAB).

Przedstawił je Wiktor Halczyński, członek zarządu organizacji pozarządowej Linia102.ua, który dowodził, że odrestaurowany w latach 2022–2023 szlak jest jednym z niewykorzystanych potencjałów logistycznych między Ukrainą a Polską. Może on obsłużyć co najmniej 10 par pociągów towarowych dziennie i umożliwić przewóz do 3,6 miliona ton ładunków rocznie.

Jak wyjaśnił Wiktor Halczyński, Polska zakończyła przebudowę swojej części toru we wrześniu 2022 r. i wydała na ten cel 51 mln zł, a Ukraina zakończyła remont szlaku w lutym 2023 r. Od tego czasu jednak tylko trzy pociągi testowe przejechały trasę, a regularny ruch nie został ustanowiony. Główną przeszkodą jest brak przejścia granicznego w Malhowicach po stronie polskiej.

- Paradoks sytuacji polega na tym, że znalezienie środków na odbudowę infrastruktury było łatwiejsze niż nawiązanie dialogu w sprawie jej uruchomienia - ubolewał na konferencji z udziałem polskich przedstawicieli i firm Wiktor Halczyński.

Zaznaczył jednocześnie, że standardowa procedura dyplomatyczna dotycząca uzgodnienia takiego punktu granicznego może trwać latami, ale istnieje szybkie rozwiązanie prawne, które pozwoliłoby odblokować trasę. Obecna umowa międzyrządowa między Ukrainą a Polską pozwala bowiem na ustanowienie tymczasowych warunków przekraczania granicy, więc Polska mogłaby je zastosować do procedur celnych i granicznych w zakresie łączności kolejowej. Oprócz tego można w tym przypadku wdrożyć dyrektywę UE nr 34/2012 w sprawie utworzenia jednolitej europejskiej strefy kolejowej.

To, według Wiktora Halczyńskiego, pomogłoby w uregulowaniu warunków dostępu prywatnych operatorów do ukraińskiej infrastruktury kolejowej.

- Jest już co najmniej dwóch prywatnych polskich przewoźników towarowych, którzy mają odpowiedni tabor i są gotowi do pracy na tej trasie pomimo ryzyka wojny. W Chyrowie jest też dwóch ukraińskich operatorów gotowych do przeładunku tych towarów - zapowiedział ukraiński ekspert.

Wspomniany szlak kolejowy powstał w 1872 r. jako Pierwsza Węgiersko-Galicyjska Kolej Żelazna i łączył Przemyśl z Budapesztem. Przed II wojną światową szlak znajdował się w granicach Rzeczpospolitej. Po wojnie i zmianie granic ruch kolejowy odbywał się nadal - zarówno towarowy, jak i pasażerski. Na radzieckim odcinku trasy zastosowano splot toru normalnego z szerokim, dzięki czemu przejazd polskich pociągów odbywał się bez konieczności zmiany wózków. Po upadku Związku Radzieckiego ruch na trasie został wstrzymany na 30 lat. Pierwsze próby reaktywacji linii podjęto w 2016 r.

©

Materiał chroniony prawem autorskim - zasady przedruków określa regulamin.